Chè xanh có caffeine và catechin, có thể giúp tỉnh táo và làm giảm nhẹ LDL trong một số nghiên cứu. Tuy nhiên, chưa đủ bằng chứng để xem chè xanh là thuốc chống ung thư, giảm cân mạnh hay “giải độc gan”; chiết xuất cô đặc còn có nguy cơ gây tổn thương gan hiếm gặp.
Chè xanh (trà xanh) được làm từ lá Camellia sinensis và chứa caffeine cùng nhiều polyphenol, trong đó catechin như EGCG được nghiên cứu nhiều. Uống chè xanh có thể là một phần của chế độ ăn lành mạnh, nhưng không nên xem đây là thuốc “giải độc”, chống ung thư hay giảm cân mạnh.
Chè xanh có giúp tỉnh táo không?
Có. Chè xanh chứa caffeine nên có thể làm tăng tỉnh táo và giảm buồn ngủ tạm thời. Hàm lượng caffeine thay đổi theo loại trà, lượng lá, nhiệt độ nước và thời gian pha.
Chè xanh ảnh hưởng cholesterol thế nào?
NCCIH cho biết trong các thử nghiệm ngẫu nhiên, sản phẩm chè xanh làm giảm nhẹ cholesterol toàn phần và LDL. Tuy nhiên, phần lớn nghiên cứu dùng chiết xuất chứ không phải nước trà thông thường và tác động nhìn chung nhỏ.
Chè xanh có giúp giảm cân không?
Catechin và caffeine có thể tạo tác động nhỏ lên cân nặng, nhưng hiệu quả không đủ lớn để coi chè xanh là phương pháp giảm cân. Không có cơ sở cho câu “đốt 70 kcal mỗi ngày” như một hiệu ứng cố định ở mọi người.
Chè xanh có phòng ung thư không?
Các nghiên cứu về chè xanh và nhiều loại ung thư cho kết quả không nhất quán. Vì vậy, không nên nói chè xanh “ngăn chặn ung thư” hoặc “giảm triệu chứng ung thư”. Người đang điều trị ung thư không nên thay phác đồ bằng trà hoặc chiết xuất trà xanh.
EGCG có thể làm kháng sinh hoạt động trở lại không?
Một số nghiên cứu phòng thí nghiệm đã đánh giá EGCG kết hợp với kháng sinh trên vi khuẩn. Đây là nghiên cứu tiền lâm sàng và không phải bằng chứng để người bệnh uống chè xanh nhằm xử lý vi khuẩn kháng thuốc. Kháng sinh phải được dùng đúng chỉ định, liều và thời gian.
Chè xanh có “mát gan, giải độc gan” không?
Không nên dùng khái niệm này như một công dụng y khoa. Gan tự thực hiện nhiều quá trình chuyển hóa và thải trừ. Đáng chú ý, dù chè xanh dạng đồ uống nhìn chung được xem là an toàn ở người lớn, chiết xuất chè xanh cô đặc dạng viên đã được ghi nhận gây tổn thương gan hiếm gặp.
Chè xanh có tốt cho huyết áp không?
Dữ liệu về huyết áp không đồng nhất. Ngoài ra, caffeine có thể làm huyết áp tăng tạm thời ở người nhạy cảm và một số chiết xuất trà xanh được ghi nhận gây tăng huyết áp. Vì vậy, không nên dùng chè xanh để thay thuốc hạ áp.
Lưu ý về thuốc
Chè xanh hoặc chiết xuất chè xanh có thể tương tác với thuốc. NCCIH ghi nhận tương tác với nadolol và dữ liệu về atorvastatin, raloxifene. Nếu đang dùng thuốc kê đơn hằng ngày, đặc biệt thuốc tim mạch, nên hỏi bác sĩ/dược sĩ trước khi dùng chiết xuất trà xanh liều cao.
Phụ nữ mang thai và cho con bú
Chè xanh có caffeine. Trong thai kỳ cần kiểm soát tổng lượng caffeine từ cà phê, trà, nước tăng lực, chocolate và các nguồn khác theo hướng dẫn của nhân viên y tế. Caffeine cũng đi vào sữa mẹ; lượng cao có thể làm trẻ quấy khóc hoặc ngủ kém.
Cách dùng thực tế
Nếu dung nạp tốt, có thể uống chè xanh như một thức uống không hoặc ít đường. Tránh dùng quá đặc hoặc quá muộn nếu bạn nhạy cảm với caffeine. Không cần uống hằng ngày với mục tiêu “thải độc”.
Kết luận
Chè xanh có thể giúp tỉnh táo và có tác động nhỏ lên LDL hoặc cân nặng trong một số nghiên cứu. Bằng chứng về phòng ung thư, giảm huyết áp hay “giải độc gan” chưa đủ. Đồ uống chè xanh và viên chiết xuất cô đặc cũng không giống nhau về liều và độ an toàn.
