Gãy xương ở người cao tuổi

 [tintuc]

Người cao tuổi thường bị gãy xương trong cuộc sống sinh hoạt hằng ngày với nhiều lý do khác nhau.  Với người trẻ tuổi, gãy xương đã là một tai nạn khá nặng, ở người cao tuổi là một đại họa. Việc điều trị và chăm sóc khi bị gãy xương là một việc không dễ dàng.

Gãy xương ở người cao tuổi là một vấn đề phổ biến và đặc biệt nguy hiểm do sự giòn dễ vỡ của xương. Có nhiều nguyên nhân gây gãy xương ở người cao tuổi, bao gồm sự suy giảm của hệ thống xương và khớp do thoái hoá, cùng với môi trường sống không an toàn và sự suy giảm của chức năng cơ thể.

Các vi chất trong cơ thể suy giảm theo thời gian

Chức năng sinh lý của người cao tuổi cũng như các vi chất tồn tại, tích lũy trong cơ thể ngày một suy giảm do các hormone ngày một giảm dần theo năm tháng, trong khi đó sự bù đắp lại rất hạn chế. Do vậy hệ thống xương, khớp, gân, vỏ xương, bao khớp và dịch khớp cũng dần dần suy giảm gây nên hiện tượng mà người ta gọi là “thoái hoá”.

Thoái hoá xương xảy ra khi các chất như collagen, protein, canxi suy giảm trong cơ thể, dẫn đến sự yếu đuối của hệ thống xương. Vì vậy chỉ cần có một tác động đủ mạnh vào hệ thống xương là có thể gây gãy xương. 

Với môi trường sống không an toàn, như nhà cửa chật chội, đồ đạc không được sắp xếp gọn gàng, cũng làm tăng nguy cơ ngã người, đặc biệt là đối với những người có sức khỏe yếu.

Trong sinh hoạt hằng ngày do môi trường xung quanh họ không được an toàn như nhà chật chội, các đồ đạc sắp xếp không gọn gàng làm cho người cao tuổi, nhất là những người có sức khỏe yếu, đi lại khó khăn dễ bị vấp phải các dụng cụ, đồ đạc. Một số trường hợp thì có điều kiện hơn nhưng do tuổi tác, sức yếu, mắt kém nên dễ bị trơn trượt bởi sàn nhà với các loại gạch men hoặc trượt ngã trong nhà tắm vừa do tính trơn bóng của gạch lát nền, vừa do sự trơn của nước tắm hay xà phòng. Trong những trường hợp này, đôi khi người cao tuổi chỉ ngã ngồi, đập mông xuống sàn nhà tắm cũng gây nên gãy xương đùi hoặc gãy, vỡ xương chậu. 

Một số trường hợp người cao tuổi do sức khỏe còn tốt nên có thể dùng thang, ghế đẩu để làm các công việc ưa thích như cắt tỉa cây cảnh, treo giỏ hoa rồi chẳng may trượt thang, trượt ghế gây ngã hoặc đi xe đạp bị ngã cũng gây nên gãy xương. Ngoài ra, người cao tuổi cũng có thể bị gãy xương trong những trường hợp hết sức đơn giản như khi ngủ trở mình rồi trượt xuống sàn nhà gây gãy tay, chân thậm chí gãy xương chậu.

Ngoài ra, việc thực hiện các hoạt động hằng ngày như leo thang, treo giỏ hoa, hay thậm chí là việc ngủ mà không cẩn thận cũng có thể gây gãy xương. Đặc biệt, phụ nữ trong thời kỳ mãn kinh dễ bị loãng xương và gãy xương hơn nam giới do sự giảm của estrogen - hormon giúp tăng cường sức mạnh của xương.

Gãy xương nào là nguy hiểm nhất?

Gãy xương ở người cao tuổi thường xảy ra ở các vị trí như cổ xương đùi, xương bàn chân, xương cẳng chân, và đây là các trường hợp đặc biệt nguy hiểm vì có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến tính mạng.

Gãy xương tức là do xương bị tác động bởi một lực đủ mạnh và bất kỳ loại xương nào cũng có thể bị nứt, rạn hoặc gãy. Do đặc điểm xương của người cao tuổi giòn nên dễ gãy hơn. Mỗi lần bị ngã, người cao tuổi có thể gãy tay, gãy xương bàn tay, ngón tay và có thể gãy cùng một lúc 2 xương cẳng tay do phản xạ dùng tay để chống đỡ.

Nếu bị trượt ngã có thể làm gãy xương bánh chè hoặc xương cẳng chân hoặc xương bàn chân, ngón chân, xương đùi, khung xương chậu, hay gặp nhất và cũng là nguy hiểm nhất ở người cao tuổi là gãy cổ xương đùi. Gãy cổ xương đùi ở người cao tuổi là một loại bệnh rất phức tạp cho việc điều trị và không được xử trí kịp thời có thể ảnh hưởng đến tính mạng.

Chỗ yếu của cổ xương đùi là nơi tiếp nối giữa thân xương đùi và chỏm xương đùi. Nơi này rất dễ bị gãy nếu có lực tác động mạnh, nhưng với người cao tuổi đôi khi chỉ ngã ngồi cũng đủ làm cho gãy cổ xương đùi bởi vì xương đã bị loãng. Ngoài ra nếu người cao tuổi bị ngã ở độ cao cũng có thể gây gãy cột sống cổ, cột sống thắt lưng.

Đề phòng gãy xương ở người cao tuổi

Để phòng ngừa gãy xương ở người cao tuổi, cần chú ý đến môi trường sống và cung cấp điều kiện thuận lợi như sàn nhà không trơn trượt, đèn sáng đủ, và không gian sinh hoạt an toàn. Thêm vào đó, việc bổ sung canxi thông qua ăn uống cùng với việc duy trì các hoạt động thể chất cũng rất quan trọng.

Với người cao tuổi

Cần đi lại thật cẩn thận, trong nhà nên sử dụng loại dép có độ ma sát lớn, có thể sử dụng gậy để hỗ trợ. Các hoạt động sinh hoạt nên thực hiện nhẹ nhàng, chậm chạp, không nên vội vã để tránh những lực tác động mạnh, bất ngờ gây hậu quả lên xương.

Người cao tuổi thường bị gãy xương khi ngã nên ngoài việc đi lại cẩn thận, người cao tuổi cũng không nên nằm giường cao, không nên nằm võng vì dễ bị trẹo người, ngã khi ngồi dậy, nên nằm màn và có gối tấm bảo vệ. Trong nhà tắm nên làm thêm tay vịn dọc theo tường vì đây là nơi các cụ dễ bị trượt chân trên nền gạch ướt.

Về ăn uống, nên bổ sung các thực phẩm có chứa nhiều canxi giúp xương khỏe hơn như sữa, các loại cua, ốc, tôm, tép, vừng, cà rốt, rau xanh... Tập thể thao cũng là một cách tốt để sản xuất và duy trì chất xương.

Đối với người thân

Khi người cao tuổi gặp chấn thương hoặc nghi ngờ về gãy xương, cần tìm kiếm sự chăm sóc y tế kịp thời từ các chuyên gia, đồng thời tuân thủ đúng chế độ điều trị và hỗ trợ từ bác sĩ để đảm bảo an toàn và phục hồi sức khỏe tốt nhất.

Cần tạo điều kiện thuận lợi cho người cao tuổi trong sinh hoạt khi thiết kế nhà cửa như làm bậc thang thấp, tránh bố trí phòng ngủ ở lầu cao, nên có nhà vệ sinh gần phòng ngủ, đèn đủ sáng và sàn nhà không trơn trượt...

Khi người cao tuổi bị chấn thương, dù nhẹ cũng nên kiểm tra ngay bằng chụp X-quang và đến bệnh viện để các bác sĩ chuyên khoa định rõ bệnh. Không nên tự ý uống thuốc, sửa trật, bó thuốc vì có thể làm bệnh nặng hơn. Chú ý nhẹ nhàng khi thay đổi tư thế nằm, ngồi, đứng.

Nếu có gãy xương thì nên tuân thủ đúng chế độ điều trị của bác sĩ, tư vấn để nhờ bác sĩ giải thích cặn kẽ. Có như vậy việc chăm sóc bệnh nhân cao tuổi gãy xương sẽ được thực hiện tốt hơn.  

Những thông tin trên chỉ mang tính tham khảo và không thay thế cho tư vấn y tế chuyên nghiệp. Đề nghị tìm kiếm sự tư vấn từ các chuyên gia y tế để có thông tin chính xác và phù hợp nhất.

[/tintuc]